Makaleler

Gece Vardiyasında Uyku Problemi ve Çözümü

06.09.2017

Özel güvenlik sektörü haftada 7 gün 24 saat hizmet veren, verilen hizmetlerin devam edebilmesi için vardiya veya nöbet sistemiyle çalışmanın zorunlu olan meslek gruplarındandır. Güvenlik personeli normal çalışma saatleri ve günleri dışında çalışmak durumunda kalan, yaşamsal tehdidi bulunan görev ve sorumluluklara sahip, zamanla yarışan, farklı teknolojilerin kullanıldığı, yoğun stres ve baskı altında çalışan bir gruptur.

Yapılan araştırmalar vardiyalı veya nöbet sistemiyle çalışmanın, bireylerin fizyolojik, psikolojik sağlıkları üzerinde olumsuz etkilere yol açtığını ve bu durumun hem çalışanların hem de proje güvenliğini olumsuz etkilediğini görülmektedir.

Saha çalışanlarının vardiyalı çalışma sistemindeki -Gece Çalışmalarında- en çok görülen problem gece çalışmalarında uyku problemidir. Saha personelleri denetimlerin de en çok karşılaşılan durum uykuda yakalamadır. Burada sorun özel güvenlik görevlilerinin gece uykusuyla nasıl baş edeceklerini bilemediklerinden dolayı yaşanmaktadır.

Bu yazımızda saha personellerinin gece vardiyalarında uyku problemlerini nasıl başa çıkacakları konusunda uygulamaları anlatmak. Güvenlik sektöründe vardiyalı çalışma sitemi 8/ 16 - 12 / 24 olarak belirlenmiştir. Yine gece ve gündüz karma sitemlerle çalışmalar yapılmaktadır. Bu sitemler örnek olarak (  2 Gece 2 Gündüz 2 İzin ) gibi.

Uyku düzenini ayarlarken gündüzden geceye geçiş ve geceden geceye geçişlerde dikkat edilmelidir.

Gece vardiyasına başlamadan önce yapılacaklar.

1-     Uyku sağlığını ciddiye almak şarttır. Yatacağınız yerin sessiz, karanlık ve serin olmasına çalışın. Gerekirse kalın perdelerle veya alüminyum kâğıtlarla yatak odası penceresi olabildiğince ışık geçirmez hale getirilmelidir. Ev içi ve sokak gürültülerinin kontrol edilemediği hallerde yumuşak silikondan kulak tıpaları ve ışık geçirmez maskeler kullanmak da yararlı olabilir.

2-     Kapıya -Lütfen Rahatsız Etmeyin- yazısı koyun. Böylece sizin uyuduğunuzu unutan veya bilmeyenlerin kapınızı çalmasını veya odanıza girmesini önleyin. Telefonların sesini kısın veya kapatın. Radyo veya televizyonu açık bırakmayın

3-      Yattığınız odada kedi, köpek, kuş gibi evcil hayvanlar bulundurmayın, hele yatağınıza hiç almayın.

4-     Ana yemeği vardiya sırasında olmak üzere düzenli ve az miktarlarda yemek yiyin, yatarken çok su içmeyin, kahve, nikotin ve alkol kullanmaktan kaçının. Önerilen azar azar üç ana-üç ara öğün yemek çok yaralı olabilir.

5-     Uyku ilaçlarından kaçının. Doğal uyku veren uyku ilacı yoktur. Tüm uyku  ilaçlarının değişen derecelerde yan etkileri olabilir ve uzun süreler kullanılmaları hem alışkanlık yapabilir hem de etkileri zaman içinde azalacağı için dozlarının artırılması gerekebilir. Eğer ilaç kullanmanız gerekirse, bunu vardiya değişmelerinde birkaç günle sınırlayın ve etkisi kısa süren ilaçlar seçmek için doktorunuzun tavsiyelerine uyun.

6-     Gece vardiyasına başlamadan önce gündüz normal kalkış saatinize göre eğer saat 08: 00 / 09:00 gibi uyanıyorsanız. Hafif bir kahvaltı yaparak günlük aktivitelerinizi saat 12: 00 / 13:00 kadar bitirin ve muhakkak gündüz uykusunu en az 4-5 saat uyuyarak geçirin.

Gece vardiyasında uyku problemini aşmak

1-     Öncelikle gece vardiyalarına uykunuzu almış olarak gelmeniz şart.

2-     Mesaiye gelmeden önce ağır ve yağlı yiyeceklerden kaçının

3-     Nöbet tuttuğunuz yerde ( Mobo-Büro ) ortam ısısını iyi ayarlayın çok sıcak ortamda uykunuz çabuk gelir. Ortamın ne çok soğuk nede çok sıcak olmasını sağlayın

4-     Uyku zamanı kişiden kişiye değişebilir. Uykunuzun geldiği anları iyi takip edin bu saatlerde devriye hizmetleri veya projenin özelliğine göre gece yapılacak işlere yönelin örneğin uykunuzun geldiğini hissettiğiniz zaman temizlik veya kontrollerinizi yapabilirsiniz.

5-     Dikkatinizi odaklayacak işlerde belli aralıklarla ara verin cctv gibi yerlerde görev alan güvenlik görevlileri belli aralıklarla ortamdan uzaklaşmaları uyku problemini azaltacaktır.

6-     Vardiya sırasında abur cubur atıştırmaktan kaçının, onun yerine mümkünse ara verdiğinizde bir miktar yürümeye veya egzersiz yapmaya çalışın.

7-     Projenin özelliğine göre dinlenme sıralarında 30-45 dakika arasında uyuyabilirsiniz. Bunu yaparken proje yöneticinize ve amirlerinize haber vermeniz şarttır. Eğer aklınız uykudaysa refleksleriniz ve algı düzeyiniz düşer. Yapılan işte tehlike ve risk artar. Uykunuzu zapt edemiyor iseniz. Bunu muhakkak yapın ama unutmayın gece vardiya görevinizde bunu sık sık yapmamanız gerek.

Gece Vardiyasından Sonra Yapılacaklar

1-     İşten sabah çıkınca koyu güneş gözlüğü takın, aydınlıkta olabildiğince az kalıp, bir an önce yatağınıza ulaşmaya çalışın. Böylece güneş ışığının içimizdeki saati düzenleyen hormonları etkileyerek vücudumuzu uyumamaya yönlendiren etkisini azaltmaya çalışın.

2-      Vardiya çıkışı hemen eve gidip yatağa girenlerin, yemek yiyip bir süre oturan gazete okuyup televizyon seyredenlere oranla daha iyi uyudukları gözlenmiştir.

3-     Gece çalışıp gündüz de –normal- sosyal ve aile hayatını sürdürmeye çalışanların her iki alanda da başarısız olduklarını gösteren, özellikle Kuzey ülkelerinde yapılmış çok sayıda bilimsel çalışma vardır.

4-     Normal gece uykusunu ne sürede uyuyorsanız gündüz uykusunda o süreye yakın uyuyun


Geri Dön